محمد صادق على خان
50
مخازن التعليم ( فارسى )
و بعضى عطر هم درين تركيب داخل مىكنند بسيار خوشبو مىشود محل پنجم در تدبير بازداشتن مضرت آبهاى مختلفه پياز به سركه و سير به سركه مضرت آبها بازدارد و كاهو درين باب نفع مىكند و بهتر آنست كه آب شهر خود با خود بردارد و بهر آبى كه رسد همىآميزد و حركت دهد يا گل شهر خود ببرد همراه خود و به آب منازل آميزد و حركت دهد و صبر كند تا تهنشين شود و آب صاف بگردد و نيز مضرت آبهاى مختلفه را بطبخ و تصعيد و تقطير زائل كنند طريق طبخ اينست كه آب در ديگ اندازند و زير ديگ آتش كنند تا نصف بماند پس از ان صاف كرده به كار برند و طريق تصعيد اينست كه مانند گلاب عرق كشند و طريق تقطير بسيار است يكى آنكه آب را در ظرف گلى متخلخل نهند كه از وى تقاطر كند و در ظرف تنگ بگيرند و هرچند از موضع بلند تقاطر كند بهتر است دوم آنكه آبها را در ديگ نهند و بالائ ديگ چوبها گذارند بطريق تقاطع و برين چوبها صوف پاكيزه مذافى كرده گذارند چنانچه سر ديگ را تمام بپوشد پس زير ديگ آتش افروزند تا بخار بصوف برآيد و فرو همى چكد در ديگ و آب صوف را امتحان همى كنند هرگاه شيرين نمايد صوف را برداشته در ظرفى بيفشارند همينسان هر قدر كه بخواهند بگيرند چون دو سه بار عرق گرفته باشند آب ديگ بيندازند و ديگر آب بريزند ازين عمل آب شور و تلخ شيرين شود سوم آنكه دو قدح را يكى پرآب و يكى تهى در پهلوى يك ديگر نهند و از صوف پاكيزه فتيله كنند و يك سر فتيله اندر قدح پر نهند و ديگر سر در قدح تهى نهند آب صاف بدين فتيله از قدح پر بقدح تهى بيايد و چون نرملى را سائيده در آب تيره اندازند بعد از ساعتى صاف گردد و همچنين چند دانه مغز بادام را سائيده در آب اندازند آب غليظ صاف مىشود و مداومت فادزهر معدنى به قدر قيراطى حافظ صحت و مانع اختلاف مياه و اهويه است و خوردن نارجيل دريائى به قدر برنج در يك هفته يك دوبار با گلاب پيوسته حافظ صحت و رافع مضرت اختلاف آبهاست و همچنين خوردن آب از غلاف آن